CZYM JEST ZESPÓŁ ZALEŻNOŚCI LEKOWEJ

Zespół zależności lekowej nie zawsze musi być poważnym niedomaganiem. Fakt, że na zespół ten składają się różne objawy, zjawiska i procesy powoduje, że do jego oceny należy uwzględniać rozliczne kryteria. Zjawisko neuroadaptacji jest tylko jednym z ważnych kryteriów oceny nasilenia zespołu, a Edwards i Arif [5] słusznie podkreślają, że nie jest to kryterium najważniejsze. W ocenie nasilenia zespołu zależności lekowej należy uwzględnić:

– 1) subiektywną świadomość przymusowości używania,

– 2) stereotypowość używania,

– 3) występowanie lub brak neuroadaptacji (tolerancja i zespół abstynencji),

– 4) stosowanie leków w celu złagodzenia lub zapobiegania objawom abstynencji,

– 5) znaczenie używania leków w stosunku do innych czynności,

– 6) szybkość powrotu zespołu zależności lekowej po okresie abstynencji,

Zależność psychiczna polega na przymusie powtarzającego się używania danej substancji: wywołuje to przyjemne uczucie lub usuwa zle samopoczucie wywołane jej brakiem.

Zależność fizyczna polega na wytwarzaniu się stanu adaptacji, w którym po przerwaniu lub ograniczeniu podawania określonej substancji występują zaburzenia czynności organizmu. Edwards i Arif [5] zalecają całkowite zastąpienie terminu ,,zależność fizyczna” terminem „neu- roadaptacja”.

Zaburzenia czynnościowe występujące po przerwaniu stosowania leku lub po wyraźnym zmniejszeniu tolerowanej dawki określa się mianem zespołu odstawienia lub abstynencji. Polegają one na swoistym dla każdego typu leku zespole objawów, które w pewnych przypadkach mogą przebiegać gwałtownie. Tolerancja jest formą nabytej lekooporności. Po- wtarzane wielokrotnie zażywanie powoduje coraz to słabsze działanie, tak że dla utrzymania pierwotnej siły działania leku należy zwiększyć dawkę. Zjawisko tolerancji jest częste, jednakże nie jest ono nieuniknionym następstwem zażywania leków uzależniających. Zależy to w głównej mierze od całego zespołu cech farmakodynamicznych i farmakokine- tycznych wspólnych dla całej grupy leków. Na przykład kokaina nie powoduje tolerancji. Tolerancja, w stosunku do jednego leku może powodować krzyżową tolerancję w stosunku do innych leków (np. morfina i heroina).

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>